Son günlerde sosyal medya ve çeşitli dijital platformlarda yayılan “Yeşil pasaportla vizesiz seyahat dönemi bitti” haberleri üzerine Dezenformasyonla Mücadele Merkezi (DMM) resmi bir açıklama yaparak konuya açıklık getirdi.
Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının sahip olduğu hususi damgalı pasaport (yeşil pasaport) avantajlarının sona erdiğine dair iddialar, özellikle Avrupa Birliği ülkelerine seyahat planlayan vatandaşlar arasında büyük bir merak ve endişe uyandırdı. İletişim Başkanlığı bünyesindeki DMM, bu iddiaların gerçeği yansıtmadığını belirterek, mevcut protokollerin aynen devam ettiğini vurguladı.
Yeşil Pasaport İddiaları Nedir ve Kim Tarafından Yalanlandı?
Bazı sosyal medya hesapları ve haber siteleri, Avrupa Birliği’nin (AB) Türkiye’den gelen yeşil pasaport sahiplerine yönelik vize muafiyetini kaldırdığını iddia etti. Bu dezenformasyonun hızla yayılması üzerine Dezenformasyonla Mücadele Merkezi, resmi kanallar aracılığıyla bir bilgilendirme notu paylaştı. Yapılan açıklamada, “Bazı sosyal medya hesaplarından paylaşılan, ‘Yeşil pasaportun vize serbestisi sona erdi’ iddiası doğru değildir” denilerek kamuoyu teskin edildi.
Yeşil Pasaport ile Bordo Pasaport Arasındaki Farklar Nelerdir?
Vatandaşların bu süreçte kafa karışıklığı yaşamaması adına, hususi pasaportun sağladığı avantajları ve standart pasaporttan farklarını anlamak önemlidir. Aşağıdaki tablo, mevcut durumu özetlemektedir:
| Özellik | Yeşil Pasaport (Hususi) | Bordo Pasaport (Umuma Mahsus) |
|---|---|---|
| Vize Gereksinimi (AB) | Çoğu AB ülkesine vizesiz giriş | Schengen vizesi zorunlu |
| Harç Ödemesi | Sadece defter bedeli ödenir | Defter bedeli + Harç bedeli ödenir |
| Kimlere Verilir? | Memurlar, eski belediye başkanları vb. | Tüm Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları |
| Geçerlilik Süresi | Maksimum 10 yıl | Maksimum 10 yıl |
Vizesiz Seyahat Uygulaması Nerede ve Nasıl Devam Ediyor?
Mevcut durumda, yeşil pasaport sahipleri 160’tan fazla ülkeye vizesiz veya kapıda vize kolaylığı ile giriş yapabilmektedir. Özellikle Schengen Bölgesi dahilindeki Avrupa ülkeleri, bu pasaport türüne sahip vatandaşlara belirli bir süre (genellikle 180 gün içinde 90 gün) vizesiz kalma hakkı tanımaya devam etmektedir. DMM, bu hakların askıya alınmasına dair herhangi bir resmi karar veya bildirim bulunmadığının altını çizdi.
ETIAS Sistemi Neden Yanlış Anlaşılıyor?
İddiaların temelinde, Avrupa Birliği’nin 2025 yılında devreye almayı planladığı ETIAS (Avrupa Seyahat Bilgi ve Yetkilendirme Sistemi) olduğu düşünülmektedir. ETIAS hakkında bilinmesi gerekenler şunlardır:
- ETIAS bir vize değildir: Sadece vizesiz seyahat eden ülkelerin vatandaşları için bir ön kayıt sistemidir.
- Küçük bir ücret: Sisteme giriş için düşük bir işlem ücreti alınması planlanmaktadır.
- Süreç otomatiktir: Çevrimiçi başvuru ile dakikalar içinde onay alınması beklenmektedir.
- Yeşil pasaportu kapsayabilir: Ancak bu durum, vizesiz seyahat hakkının sona erdiği anlamına gelmez; sadece bir güvenlik kaydı oluşturulmasıdır.
Dezenformasyonla Mücadele Neden Önemli?
Yanlış bilgilerin yayılması, seyahat planlarını aksatmakta ve kurumlara olan güveni zedelemektedir. DMM’nin hızlı müdahalesi, hem turizm sektörünü hem de bireysel seyahat planlarını koruma altına almıştır. Vatandaşların, resmi makamlar (Dışişleri Bakanlığı, İletişim Başkanlığı vb.) tarafından doğrulanmayan haberlere itibar etmemesi büyük önem arz etmektedir.
Hangi Durumlarda Vize Gerekebilir?
Her ne kadar vizesiz seyahat devam etse de, pasaportun geçerlilik süresinin (genellikle en az 6 ay) bitimine yakın olması veya seyahat amacının turizm dışına çıkması (çalışma, uzun süreli eğitim) durumunda farklı prosedürler uygulanabilir. Bu, yeşil pasaportun genel statüsünün değiştiği anlamına gelmez.
Sonuç
Sonuç olarak, Yeşil pasaport sahipleri için vizesiz seyahat dönemi bitmemiştir. Dezenformasyonla Mücadele Merkezi, sosyal medyadaki söylentilerin asılsız olduğunu kesin bir dille belirtmiştir. Vatandaşlar, mevcut haklarını kullanarak seyahatlerine devam edebilirler. Gelecekte uygulanacak olan ETIAS gibi sistemler ise bir vize kısıtlaması değil, teknolojik bir güvenlik güncellemesi olarak değerlendirilmelidir.
